De Regularity Rally-woordenlijst van A tot Z

Rood wisselkenteken voor klassiekers in Duitsland: één nummer voor meerdere historische voertuigen, alleen te gebruiken voor evenementen, heen- en terugritten en voor proef-, overbrengings- en werkplaatsritten – niet voor dagelijks gebruik.

Kaartleesopdrachten waarbij twee punten A en B op de kaart via de kortste toegestane verbinding moeten worden verbonden.

Startvorm bij evenementen met meerdere etappes waarbij startvolgorde en -intervallen overeenkomen met de achterstand uit eerdere klassementen – de koploper start als eerste.

De controle van rijbewijs, voertuigpapieren en verzekeringsbewijs van de ingeschreven auto vóór de start. Pas daarna wordt de startvrijgave gegeven. In het Duits Dokumentenabnahme, ook Doku- of Papierabnahme genoemd.

Nauwkeurig opgemeten lengte van een routedeel – basis voor het berekenen van normtijden en gemiddelde snelheden.

Overkoepelende term voor elk apparaat voor afstandsmeting in de auto – van de standaard kilometerteller (odometer) via de nauwkeurigere tripmeter tot digitale en gps-gestuurde tellers. Hij vormt de basis voor elke afstandsopgave.

De nationale sportbond van een land, erkend door de FIA. Ze verleent licenties en vergunningen en geeft de voertuigdocumenten HTP en HRCP uit.

Duitse spreektaal voor een stille controle: een bord met een letter of cijfer aan een boom, lantaarnpaal of paaltje, dat de navigator op de tijdcontrolekaart noteert. In het Nederlands: routecontrole (RC-bord).

De laatste auto van een evenement, die de route na het deelnemersveld rijdt: hij pikt gestrande deelnemers op, ruimt controles op en meldt de route vrij. Tegenhanger van de zero car.

Het FIA-reglement voor de historische autosport. Het legt voertuigklassen en toelating vast – en staat Regularity Rally's toe met een gemiddelde van maximaal 50 km/h.

Britse verzamelaarsterm (van “bits of this and that”) voor een auto die is opgebouwd uit onderdelen van verschillende auto's – het tegendeel van een matching-numbers-auto.

Modern routeboeksymbool voor een kruispunt in vogelvlucht: bolletje = inrijden, pijl = uitrijden, ertussen de afstand in meters. In het Duits Tulpe, vroeger Chinesenzeichen.

Een Nederlands-Belgisch navigatiesysteem: bij elke kruising geeft een bolletje je eigen positie aan en een pijl de richting die je moet nemen. Je leest de tekeningen van links naar rechts.

De beschrijving van de te rijden route met rijaanwijzingen en afstanden, meestal aangevuld met overzichtskaarten, begeleidende teksten en informatie over de equipes. Internationaal ook roadbook genoemd.

Amerikaanse afkorting voor “Change Average Speed To” – de opdracht in een TSD-rally om vanaf dit punt een nieuwe voorgeschreven gemiddelde snelheid aan te houden.

Traditionele Duitse benaming voor het kruispuntsymbool in het routeboek (tekening met bolletje, lijnen en pijl). Tegenwoordig steeds vaker vervangen door de term Tulpe; in het Nederlands: bol-pijl.

Nauwkeurig tijdmeetinstrument van de navigator om norm- en werkelijke tijden tijdens de rit te controleren.

Een klassiekertentoonstelling met jurering en prijsuitreiking, waarbij staat, originaliteit en restauratiekwaliteit van de auto's de doorslag geven.

Vastgestelde plek op de route waar een controle plaatsvindt – bijvoorbeeld een tijdcontrole, passeercontrole of doorrijcontrole.

De factor waarmee bij de odometer check de afstanden van de rallymaster naar de eigen kilometerteller worden omgerekend – berekend als “officiële afstand gedeeld door eigen afstand”.

Een official die bemiddelt tussen de wedstrijdleiding en de equipes en de deelnemers adviseert bij vragen over regels en voorschriften. Internationaal bekend als Competitor Relations Officer.

De klassieke bandconstructie, waarbij de karkaslagen schuin gekruist over elkaar liggen. Tot in de jaren 60 de standaard – en voor veel klassiekers de periodecorrecte bebanding.

Klasse vooral bij zuivere Regularity Rally's waarin alle soorten afstandsmeters en klokken in de auto zijn toegestaan – ook digitale of gps-ondersteunde hulpmiddelen. Tegenhanger van de zandloperklasse.

Groter, op zichzelf staand deel van een rally, meestal het traject van één dag tussen twee stop- of controlepunten; internationaal ook leg genoemd.

De Fédération Internationale de l'Automobile, de in 1904 opgerichte wereldwijde koepelorganisatie van de autosport. Ze stelt de Internationale Sportcode op en – voor historische auto's – Bijlage K.

De genormeerde borden bij een controlepost: het gele bord als vooraankondiging zo'n 20 meter ervoor, het rode bord bij het eigenlijke controlepunt.

De Fédération Internationale des Véhicules Anciens, de in 1966 opgerichte wereldwijde koepelorganisatie voor historische voertuigen. Ze beschermt en bevordert het autotechnisch cultureel erfgoed en is partnerorganisatie van de UNESCO.

Internationaal gestandaardiseerd voertuigdocument van de FIVA voor historische voertuigen van 30 jaar en ouder. Het legt identiteit, technische gegevens en geschiedenis vast, wordt na een voertuiginspectie afgegeven en dient alleen ter identificatie.

Een niet aangekondigd tijdwaarnemingspunt. Het registreert ongemerkt de doorkomsttijd en brengt zo afwijkingen van de voorgeschreven normtijd of gemiddelde snelheid aan het licht.

Door de organisator voorgeschreven gemiddelde snelheid die over een traject zo exact mogelijk moet worden aangehouden.

Een Amerikaans type rally (ook GTA – Game, Tour, Adventure) waarbij niet tijd en gemiddelde snelheid tellen, maar puzzels, speurtochten of opdrachten onderweg.

Moderne tijdregistratie via een GPS-box of transponder in de auto: die legt continu positie en tijd vast en maakt meetpunten mogelijk zonder zichtbare installatie langs de route.

Een kaartcoördinaat (Ordnance Survey-raster) die bij Britse rally's de route aangeeft: de navigator zet daarmee het punt of de weg uit op de kaart.

Officieel Duits oldtimerkenteken met een “H” voor voertuigen vanaf 30 jaar – onbeperkt geschikt voor dagelijks gebruik, vaste motorrijtuigenbelasting, vrije toegang tot milieuzones.

Het doelbewust samenbrengen van het deelnemersveld bij rally's, zodat alle voertuigen zonder grote vertraging samen bij de finish aankomen.

Een document waarin de technische wijzigingen van een voertuig ten opzichte van het seriemodel staan vermeld. Het dient voor de toelating tot het evenement en is vooral bij race-evenementen nodig.

De Historic Regularity Car Pass: een eenvoudig identiteitsdocument voor auto's op basis van een FIA-model, dat uitsluitend wordt gebruikt voor historische Regularity Rally's.

Het Historic Technical Passport van de FIA: het voertuigdocument voor internationale historische wedstrijden. Het bevestigt de periodespecificatie – maar uitdrukkelijk niet de echtheid of de historie van de auto.

Een navigatiesysteem uit de Benelux: de te rijden route is als doorlopende lijn op de kaart getekend en moet zo nauwkeurig mogelijk in voorwaartse richting worden gevolgd.

Het deelnamegeld voor een klassiekerevenement. Welke diensten erbij inbegrepen zijn, staat in het reglement van het evenement.

Het verzoek aan de organisator om aan een evenement deel te nemen. Met de inschrijving – meestal inclusief inschrijfgeld – dingt een equipe mee naar een startplaats.

Een Britse vorm van regularity: in plaats van snelheidstabellen krijgt de navigator een tabel met herkenningspunten, hun afstand en de bijbehorende voorgeschreven aankomsttijd.

Evenementvorm waarbij het vinden van de juiste route aan de hand van lastige opdrachten in het routeboek centraal staat – niet de snelheid (Duits: Orientierungsfahrt, kort: Ori).

Het dragende weefselgeraamte binnen in de band: koordlagen van hiel tot hiel die belasting en luchtdruk opvangen. Hun opbouw bepaalt de constructie – diagonaal of radiaal.

De standaard kilometerteller van een auto en de eenvoudigste vorm van afstandsmeter. Voor rallynavigatie meestal te onnauwkeurig – daarvoor dient de preciezere tripmeter.

Afgebakend deel van de route waarin de precisie van de equipe wordt gemeten (kort: KP).

Een motorvoertuig van 30 jaar of ouder. Het begrip komt overeen met het historische voertuig volgens de FIVA en onderscheidt zich van de jongere youngtimer (20 tot 29 jaar).

Gelijkzetten van de boordklok en stopwatches van de equipe met de officiële rallytijd vóór de start, zodat de eigen tijdmeting exact aansluit op de tijd van de organisator.

Foto-elektrische meetinrichting die bij het passeren de exacte tijd vastlegt – standaard bij de tijdmeting van klassementsproeven.

Een regularity met tijdwaarneming via lichtsluizen. De meting start bij het passeren van de eerste en eindigt bij de tweede lichtsluis. De meting wordt geactiveerd door de voorkant van de auto op de hoogte van de lichtsluis.

Verzamelaarsterm voor een auto waarvan de hoofdcomponenten (motor, versnellingsbak, as, chassis) nog de originele nummers dragen die bij elkaar en bij de fabrieksdocumenten passen – een aanwijzing voor originaliteit, niet voor identiteit.

Een straftijd voor klassementsproeven die niet volgens de regels zijn afgelegd. Ze wordt meestal berekend als de snelste tijd plus een vast aantal minuten.

Een startprocedure waarbij de voertuigen in volgorde van startnummer met telkens een minuut tussenruimte op weg worden gestuurd.

Tweede lid van de equipe naast de rijder; zorgt voor de navigatie, de tijdmeting en het lezen van het routeboek.

Het tegenovergestelde van een passeercontrole: een plek die als no-goarea geldt en niet mag worden gepasseerd. Wie er toch langsrijdt, krijgt strafpunten.

Routedeel zonder klassement waarin de tijdwaarneming is opgeschort – bijvoorbeeld voor doorritten door dorpen, pauzes of om de startintervallen te herstellen.

De exact voorgeschreven tijd waarin een deel van de route moet worden afgelegd.

Een kort, opgemeten deel van de route aan het begin van een TSD-rally, waar de equipe de kilometerteller vergelijkt met de officiële afstand (ook Odometer Calibration Run, OCR).

De meestal vrijwillige helpers die een evenement mogelijk maken: ze begeleiden proeven, loodsen voertuigen naar hun plek en zorgen voor een vlot verloop.

Een ontspannen evenementvorm waarbij genieten en het beleven van landschap en regio centraal staan. Afgezien van de organisatietijd is er geen tijdklassement. Ideaal voor beginners.

De eindverantwoordelijke leiding van een evenement, ook evenementleiding genoemd. Ze is doorgaans het aanspreekpunt voor overheden en andere belangrijke contacten.

De tijd waarin een controlepost bemand is of een evenement loopt. Inbegrepen is de tijd die de officials nodig hebben voor op- en afbouw.

Bij rally's waarin de snelste tijd telt de zelf gemaakte routenotities die de equipe verzamelt tijdens het langzaam vooraf verkennen van een klassementsproef. De navigator leest ze tijdens de proef voor – schertsend ook “gebedenboek” genoemd.

Gangbare Duitse verkorte vorm van Dokumentenabnahme (administratieve controle) – de controle van rijbewijs, voertuigpapieren en verzekering vóór de start.

Een afgezet terrein waar de auto's onder toezicht worden geparkeerd en niemand eraan mag werken – bijvoorbeeld 's nachts of na de finish.

Controle waar alleen de doorkomst wordt bevestigd – meestal met een stempel op de tijdcontrolekaart. Ze bewijst dat de route is gevolgd. Ook stempelcontrole, doorrijcontrole of doorgangscontrole genoemd.

Britse navigatievorm waarbij de navigator de pas bij de start (of onderweg) uitgereikte routeopdrachten tijdens het rijden in de kaart intekent en de equipe meteen vertrekt.

Een drukgevoelige slang dwars over de weg die bij Italiaanse regolarità-proeven registreert wanneer de voorwielen eroverheen rijden en zo de tijdwaarneming activeert. Alternatief: fotocel.

De moderne bandconstructie met radiaal geplaatste karkasdraden en een stabiliserende gordel. Ingevoerd vanaf de jaren 40, verdrong ze de diagonaalband – meer grip, minder slijtage.

In de Angelsaksische rallysport de persoon die de rally ontwerpt en uitwerkt – route, gemiddelde snelheden (CAST), pauzes en controleposten. Komt ongeveer overeen met de wedstrijdleiding.

Extra bord bij rally's en toertochten, meestal voorop bevestigd. Het toont het startnummer en vaak de naam en datum van het evenement en is een geliefd souvenir.

Een vastgelegd traject dat dient als maatstaf voor tijd- en snelheidsmetingen.

Het officiële regelwerk van een klassiekerevenement. Het beschrijft de deelnamevoorwaarden, contactgegevens, inschrijfgeld, klassement, prijsuitreiking en alle andere bindende bepalingen.

Klassementsproef waarbij een traject met een zo constant mogelijk, voorgeschreven gemiddelde moet worden gereden. Beoordeeld wordt de regelmaat – niet het halen van één finishtijd zoals bij de tijdproef.

Autosport met klassiekers waarin niet snelheid maar precisie telt: voorgeschreven normtijden en gemiddelde snelheden zo exact mogelijk aanhouden.

Een nieuw opgebouwde auto naar historisch voorbeeld – van eerlijk eerbetoon tot continuation van de fabriek zelf. Geen historische auto: eerlijk gedeclareerd legitiem, als origineel aangeboden een vervalsing.

De bespreking vóór de start waarin de wedstrijdleiding het verloop, de bijzonderheden en de veiligheidsinstructies van het evenement toelicht. Vaak verplicht.

Verzamelnaam voor rode kentekenplaten voor herhaald gebruik in Duitsland – afhankelijk van de begincijfers 05 (keuring), 06 (handelaar) of 07 (klassieker).

Het handboek van elke equipe: bevat het programma, de tijden en de complete route – meestal in bol-pijlen en afstanden. De basis van elke rally.

Een regularity waarbij de tijdwaarneming wordt geactiveerd door over drukslangen te rijden – vergelijkbaar met de lichtsluisproef, maar via de wielen.

Tabel die voor een voorgeschreven gemiddelde snelheid bij elke afstand de bijbehorende normtijd geeft – hulpmiddel bij regularity's.

Een bewust en vakkundig opgebouwd uniek exemplaar, meestal met sportieve bedoelingen samengesteld uit onderdelen uit de periode – de nettere verwant van de bitsa, vooral bij vooroorlogse auto's.

Een functionaris die de veiligheid van deelnemers en bezoekers bewaakt, tijdwaarnemingen coördineert en zorgt voor naleving van de regels – verantwoordelijk voor een deel van de route en de officials daar.

Een op Britse kaarten gedrukt hoogtegetal op een bepaald punt. Bij kaartleesritten dient het als nauwkeurig routepunt dat de navigator opzoekt en uitzet.

Nummer dat elke equipe krijgt, zichtbaar op de auto is en de startvolgorde bepaalt; er wordt afzonderlijk gestart met vaste tussenpozen.

Evenementvorm waarbij de deelnemers uit verschillende richtingen starten en elkaar bij een gemeenschappelijke finish treffen.

Onbemande controles om de gereden route te controleren: cijfer- of lettercombinaties of plaatsnaamborden, die de equipe in volgorde op de tijdcontrolekaart noteert.

Punten die een equipe krijgt voor elke afwijking van de normtijd; de equipe met de minste wint.

De controle van het voertuig op rijgeschiktheid en op naleving van de verkeersregels en de voorwaarden van het evenement.

Gemarkeerd controlepunt waar de aankomsttijd van een equipe wordt vergeleken met de normtijd (kort: TC).

Door de organisator uitgereikte controlekaart waarop bij de controles de aankomst- en doorkomsttijden worden ingevuld of afgestempeld.

Klassementsonderdeel waarop één enkele voorgeschreven normtijd zo exact mogelijk moet worden gehaald; synoniem van de normtijdproef. Anders dan bij een regularity telt de normtijd aan de finish, niet het constant aan te houden gemiddelde.

In Angelsaksische “course”- of “trap”-rally's een bewust misleidend geformuleerde opdracht die de equipe van de juiste route moet weglokken.

Nauwkeurig extra instrument voor het meten van de gereden afstand – preciezer dan de standaard kilometerteller. Het belangrijkste gereedschap van de navigator, vaak tripmaster genoemd.

Time-Speed-Distance-rally: regularityformat waarbij op basis van tijd, snelheid en afstand voorgeschreven gemiddelden exact moeten worden aangehouden.

Een korte Britse kaartleesrit voor beginners, beperkt tot twaalf auto's en meestal op een doordeweekse avond, om de overlast voor omwonenden laag te houden.

Een deel van de route bij rally's op snelste tijd dat over de openbare weg van de start naar de klassementsproef of tussen twee proeven loopt. De verkeersregels gelden onverkort.

De officiële Zwitserse term voor een voertuig dat meer dan 30 jaar geleden voor het eerst in het verkeer is gebracht. De status wordt in het kentekenbewijs vermeld en levert voordelen bij de registratie op.

Franse voertuigcategorie: Véhicules Historiques de Régularité Sportive – historische auto's die zijn toegelaten tot Regularity Rally's.

Kaartleesopdracht waarbij een middenlijn met zijstreepjes de wegen langs een route aangeeft.

De door de organisator vastgestelde route die de equipe in de juiste volgorde en richting moet rijden – vastgelegd in het routeboek.

Door de organisator vastgestelde tijd waarin een routedeel of opdracht moet worden afgelegd – nauw verwant aan de normtijd.

Auto uit de tijd vóór de Tweede Wereldoorlog, meestal tot bouwjaar 1939. De term is niet officieel gedefinieerd; de tijdsgrens verschilt per bron.

Het bereiken van een tijdcontrole vóór de voorgeschreven normtijd. Geldt “vroeg aankomen toegestaan”, dan levert te vroeg aankomen geen strafpunten op – alleen te laat telt.

Gemarkeerd gebied op de route waar de auto moet stoppen of wachten – bijvoorbeeld voor een tijdcontrole tot de normtijd.

De pauze bij Oldtimerwandern. Tijdens de Wanderpause kunnen de deelnemers kleine, vaak grappige opdrachten krijgen. Afkorting WP – niet te verwarren met de Wertungsprüfung (klassementsproef).

De leiding van een evenement die verantwoordelijk is voor de route-uitzetting en de uitslag. Bij geschillen over klassement en straffen beslist ze samen met het organisatiecomité.

Een door de organisatieleiding uitgereikt “vrijkaartje”: het maakt gratis deelname mogelijk of de start van een voertuig dat niet aan het reglement voldoet.

Een Zwitserse nummerplaat die afwisselend op meerdere voertuigen wordt gebruikt – waarvan er steeds maar één mag rijden. Bij veteraanvoertuigen zijn er meer dan twee mogelijk.

Jongere liefhebbersauto, meestal zo'n 20 tot 29 jaar oud – jonger dan een klassieker. De FIVA voert youngtimers als klasse Y.

Routeboeksymbool voor een keerpunt van 180°: een kant op inrijden, volledig keren en terug. Vaak bij doodlopende wegen en keerpunten.

Klasse bij klassieke rally's waarin uitsluitend mechanische meet- en tijdapparatuur is toegestaan.

Voorrijdende auto (nr. 0, 00 of 000) die de route vóór het deelnemersveld rijdt, zonder mee te tellen voor het klassement.